Uwaga. Stosujemy pliki cookies. Więcej informacji.

Nowy Targ
Polska, województwo małopolskie(➤ mapka)
Miasto (niecałe 34 tys. mieszkańców) w południowej Polsce, 84 km na południe od Krakowa, 23 km na północ od Zakopanego i Tatr, położone na wysokości ok. 600 m n.p.m., w kotlinie u zbiegu Białego i Czarnego Dunajca, u podnóża pasma Gorców (➤ mapka). Historyczna stolica, największe miasto oraz główny ośrodek handlowy i przemysłowy Podhala, ważny węzeł komunikacyjny. Główne atrakcje turystyczne Nowego Targu to dwa zabytkowe kościoły (kościół św. Katarzyny Aleksandryjskiej i kościół św. Anny), Muzeum Podhalańskie, odbywający się raz do roku tzw. Jarmark Podhalański, a także słynny cotygodniowy targ (odbywający się w każdy czwartek i w każdą sobotę rano), o tradycji sięgającej przywilejów, jakie nadali niegdyś miastu Kazimierz Wielki i Kazimierz Jagiellończyk. Dojazd z Krakowa "zakopianką" - najpierw drogą 7 (E77), a następnie drogą 47.

Nowy Targ, ul. Kościelna, fot. AL
Początki historii Nowego Targu sięgają XIII wieku i związane są z działalnością przybyłych na Podhale cystersów, którzy m.in. założyli klasztor w Ludźmierzu i inne osady, w tym osadę zwaną Stare Cło w miejscu bliskim dzisiejszemu położeniu miasta, a także osadę zwaną Nowy Targ, podobno zniszczoną w końcu XIII wieku podczas najazdu Tatarów. Powtórna lokacja Nowego Targu miała miejsce w 1346 roku, podczas panowania Kazimierza Wielkiego, który wcześniej przejął posiadłości cystersów. Odtąd, aż do utraty niepodległości przez Polskę w XVIII wieku, Nowy Targ, wraz z całym Podhalem, stanowił własność królewską i przez długi czas, dzięki przywilejom nadawanym miastu przez kolejnych władców (a także dzięki położeniu blisko granicy z Węgrami), pełnił rolę najważniejszego w regionie ośrodka rzemiosła i handlu.

Ratusz na rynku w Nowym Targu, fot. AL
W XVII wieku zaczął się, a w XVIII wieku postępował okres powolnego upadku miasta, częściowo w wyniku działań wojennych (Szwedzi, Rosjanie), epidemii, a także często dotykających miasto wielkich pożarów (z których pierwszy miał miejsce w 1601, a kolejne odnotowano m.in. w latach 1673, 1696, 1710 i 1719). Początkowy okres zaborów też nie przyniósł poprawy - w 1784 roku (ziemia nowotarska już wówczas była w rękach austriackich) wybuchł kolejny wielki pożar (po którym miasto zostało przebudowane), w pierwszej połowie XIX wieku nastąpiła kolejna seria klęsk żywiołowych i dopiero w drugiej połowie XIX wieku, a zwłaszcza w XX wieku, po powrocie Nowego Targu w ręce polskie po I wojnie światowej, miasto znowu zaczęło się rozwijać i odzyskiwać znaczenie.

Dziś Nowy Targ jest przemysłowym i handlowym centrum Podhala i całej południowej części Małopolski. Nadaj funkcjonuje słynny coroczny Jarmark Nowotarski, którego początki sięgają czasów Kazimierza Wielkiego, który nadał miastu prawo organizowania jarmarku w dzień św. Katarzyny, i czasów Kazimierza Jagiellończyka, który dodał prawo organizowania jeszcze jednego corocznego jarmarku (na św. Jakuba) oraz prawo do jarmarków tygodniowych - w czwartki (później Zygmunt I przeniósł je z czwartku na sobotę). Dziś jarmarki tygodniowe odbywają się w czwartki oraz soboty, stanowiąc szczególną atrakcję dla turystów.

Nowy Targ leży w miejscu, gdzie zbiegają się Biały i Czarny Dunajec, tworząc Dunajec - prawy dopływ Wisły. Centrum miasta stanowi duży rynek, ze stojącym na środku ratuszem z końca XIX wieku, pomnikiem Władysława Orkana, otaczającymi go zabytkowymi kamienicami mieszczańskimi (wcześniejsza drewniana zabudowa rynku spłonęła) i licznymi lokalami gastronomicznymi. Główne zabytki Nowego Targu to dwa kościoły: kościół św Katarzyny, stojący w pobliżu rynku, i kościół św. Anny, położony na wzgórzu, na terenie cmentarza. Warto odwiedzić Muzeum Podhalańskie, mieszczące się w ratuszu. Ekspozycja stała przedstawia m.in. rzemiosło podhalańskie XIX i XX wieku (wyposażenie i wyroby warsztatów rzemieślniczych); organizowane są wystawy czasowe. Czwartkowe i sobotnie targi w Nowym Targu odbywają się na placu targowym, oznaczonym markerem.

Nowy Targ nie ma reputacji miejscowości, w której warto zatrzymać się na dłuższy wypoczynek. Z uwagi na położenie może być jednak doskonałą bazą wypadową do zwiedzania Podhala i całej południowej Małopolski. Turystykę pieszą można uprawiać w Gorcach - z Targu prowadzą m.in. dwa szlaki na najwyższy szczyt Gorców - Turbacz. Jadąc ok 15 km z Nowego Targu na wschód można dotrzeć do Zalewu (Jeziora) Czorsztyńskiego, gdzie możliwe jest uprawianie sportów wodnych; nieco dalej leżą Pieniny ze słynnym przełomem Dunajca. Niecałe 60 km na zachód od Nowego Targu wznosi się masyw Babiej Góry, a niecałe 25 km na południe leży Zakopane i Tatry. Warto też pamiętać o Ludźmierzu, z jednym z najważniejszych na Podhalu sanktuariów maryjnych, oraz o Dębnie Podhalańskim, z kościołem Św. Michała Archanioła, uważanym za jeden z najważniejszych zabytków architektury drewnianej w Polsce. Kilkanaście kilometrów na południe od Nowego Targu leżą znane miejscowości wypoczynkowe (a w zimie ośrodki narciarskie) - Białka Tatrzańska i Bukowina Tatrzańska (również w samym Nowym Targu są dwa wyciągi narciarskie; można też uprawiać narciarstwo biegowe). Wreszcie - osoby uprawiające lotnictwo sportowe mogą skorzystać z nowotarskiego lotniska.
Nowy Targ, kościół św. Anny, fot. AL
Drewniany kościół św. Anny, stojący na terenie cmentarza, na wzgórzu, powstał prawdopodobnie w końcu XV wieku (wieża została dobudowana w drugiej połowie XVIII wieku). Został zbudowany w stylu gotyckim, ale później był wielokrotnie przebudowywany (najpierw przez 1610 rokiem, potem kilkakrotnie w wieku XIX i XX). Należy do najważniejszych zabytków architektury drewnianej na Podhalu.

Nowy Targ, kościół św. Anny, wnętrze, fot. AL
We wnętrzu kościoła warto zwrócić uwagę na
  • ołtarz główny, pochodzący z pierwszej połowy XVIII wieku, z dwoma malowidłami, przedstawiającymi Świętą Rodzinę i (wyżej) Matkę Boską z Dzieciątkiem,
  • ołtarze boczne z końca XVII wieku z barokowymi obrazami
  • ambonę,
  • organy (z drugiej połowy XVIII wieku),
  • gotyckie rzeźby przedstawiające Matkę Boską Bolesną i św. Jana Ewangelistę.


Nowy Targ, kościół św. Katarzyny, fot. AL
Kościół św. Katarzyny (poświęcony św. Katarzynie Aleksandryjskiej), ufundowany przez Kazimierza Wielkiego i zbudowany w 1346 roku uchodzi za najstarszy kościół na Podhalu, choć oczywiście jego obecny wygląd i wyposażenie jest wynikiem całej serii remontów i przebudów następujących po kolejnych zniszczeniach spowodowanych pożarami lub działaniami wojennymi.

Wnętrze kościołą jest barokowe. Obraz w ołtarzu głównym przedstawia patronkę kościołą i miasta - św. Katarzynę Aleksandryjską. Warto też zwrócić uwagę na malowidła w obu ołtarzach bocznych i na ścianach nawy, a także na zdobienia na balustradzie chóru, mające ilustrować fragmenty psalmów.

Nowy Targ w sieci
Nowy Targ, a town with about 34,000 inhabitants, is the historical capital of the Podhale region (Poland's southernmost region, located in the foothills of the Tatra mountains, 84 km south of Cracow (Kraków), in the Lesser Poland Voivodeship). Nowy Targ is famous for its weekly open-air market fair (on Thursday and Saturday mornings), attracting thousands of tourists from home and abroad. The town, due to its location, can also be a good starting point to explore the whole Podhale and Lesser Poland.


Inne strony

Galeria zdjęć

Nowy Targ, Rynek, fot. AL
Nowy Targ, Rynek, fot. AL

Nowy Targ, Rynek, fot. AL
Nowy Targ, Rynek, fot. AL

Nowy Targ, Rynek, fot. AL
Nowy Targ, kościół św. Anny, fot. AL

Nowy Targ, kościół św. Anny, wnętrze, fot. AL
Nowy Targ, kościół św. Anny, wnętrze, fot. AL

Nowy Targ, kościół św. Anny, wnętrze, fot. AL
Nowy Targ, kościół św. Anny, fot. AL

Nowy Targ, kościół św. Katarzyny, fot. AL
Nowy Targ, kościół św. Katarzyny, fot. AL

Nowy Targ, kościół św. Katarzyny, fot. AL
Nowy Targ, kościół św. Katarzyny, fot. AL

Nowy Targ, kościół św. Katarzyny, wnętrze, fot. AL
Nowy Targ, kościół św. Katarzyny, wnętrze, fot. AL

Nowy Targ, kościół św. Katarzyny, wnętrze, fot. AL
Nowy Targ, kościół św. Katarzyny, wnętrze, fot. AL

Nowy Targ, kościół św. Katarzyny, wnętrze, fot. AL
Nowy Targ, kościół św. Katarzyny, wnętrze, fot. AL

Nowy Targ, kościół św. Katarzyny, wnętrze, fot. AL
Nowy Targ, kościół św. Katarzyny, wnętrze, fot. AL

Nowy Targ, kościół św. Katarzyny, wnętrze, fot. AL
Nowy Targ, kościół św. Katarzyny, wnętrze, fot. AL

Nowy Targ, Muzeum Pohalańskie, fot. AL
Nowy Targ, Muzeum Pohalańskie, fot. AL

Nowy Targ, Muzeum Pohalańskie, fot. AL
Nowy Targ, Muzeum Pohalańskie, fot. AL

Nowy Targ, Muzeum Pohalańskie, fot. AL
Nowy Targ, Muzeum Pohalańskie, fot. AL

Nowy Targ, Muzeum Pohalańskie, fot. AL
Nowy Targ, Muzeum Pohalańskie, fot. AL

Nowy Targ, Muzeum Pohalańskie, fot. AL
Nowy Targ, Muzeum Pohalańskie, fot. AL

Nowy Targ, Muzeum Pohalańskie, fot. AL
Nowy Targ, Muzeum Pohalańskie, fot. AL

Nowy Targ, Muzeum Pohalańskie, fot. AL
Nowy Targ, Muzeum Pohalańskie, fot. AL

Nowy Targ, Muzeum Pohalańskie, fot. AL